Hoạt động của Ban Hoa vận

Ban Hoa vận Đặc khu Sài Gòn - Gia Định (Ban Hoa vận T4) bám trụ và xây dựng căn cứ chiến đấu

Chuyên đề tách từ hồ sơ Ban Hoa vận: cách tổ chức bám trụ ngay trong nội thành, chặng đường di chuyển của căn cứ Hoa vận T4 và bốn nhiệm vụ đặt lên vai bộ phận căn cứ.

Về hồ sơ Ban Hoa vận Đặc khu Sài Gòn - Chợ Lớn - Gia Định

Đồng chí Trần Bạch Đằng thăm lại căn hầm bí mật tại nhà ông bà Lưu Vinh, số 91 Phạm Văn Chí.

Đồng chí Trần Bạch Đằng thăm lại căn hầm bí mật, nơi đồng chí từng sống và làm việc tại nhà Ông Bà Lưu Vinh số 91 Phạm Văn Chí

01Bám trụ nội thành

Bám trụ nội thành, xây dựng căn cứ

Do đặc điểm tổ chức và hoạt động của Ban Hoa vận chủ yếu bám trụ vào nội thành, nên việc xây dựng căn cứ Hoa vận ở ngoại thành là rất quan trọng.

  1. Hoạt động đơn tuyến trong nội thành

    Các đồng chí chủ yếu hoạt động đơn tuyến; một số trường hợp phối hợp theo nhóm nhỏ để vừa cơ động vừa bí mật, tránh sự theo dõi, lùng bắt, đánh phá của kẻ địch.
  2. Hầm bí mật trong nhà dân

    Một số gia đình cơ sở cách mạng đồng bào dân tộc Hoa ở quận 5, 6, 10, 11 đã đào hầm bí mật ngay trong nhà để che giấu cán bộ hoặc cất giữ vũ khí được bí mật đưa từ bên ngoài vào nội thành.
  3. Quần chúng bảo vệ cán bộ

    Một số gia đình, bà con đồng bào dân tộc Hoa còn giúp đỡ các đồng chí Hoa vận bằng cách thu thập tin tức, tình hình của địch, canh gác bảo vệ cán bộ.
  4. Bàn đạp giữa căn cứ nông thôn và nội đô

    Ở Củ Chi, căn cứ Hoa vận tổ chức một số “bàn đạp” là nơi ra vào giữa căn cứ nông thôn với nội thành: Bến Đình, Bến Mương (Củ Chi), xã An Sơn (Lái Thiêu), xã An Thành (Bến Cát).

02Hành trình căn cứ

Chặng đường di chuyển của Bộ phận căn cứ Ban Hoa vận T4

Từ tháng 9-1961 đến tháng 4-1975, địa bàn hoạt động của bộ phận căn cứ Hoa vận luôn bám theo bộ phận đầu não của Khu ủy Sài Gòn – Chợ Lớn – Gia Định và được di chuyển qua nhiều địa phương như sau:

  1. 1961

    Xã Hòa Khánh Tây – Đức Hòa – Long An

  2. 1962

    Xã Vĩnh Tân – Tân Uyên – Bình Dương

  3. 1963 – 1965

    Xã Phước Hiệp – Nhuận Đức – huyện Củ Chi

  4. 1966 – 1967

    Xã An Thành – Phú An – Nam Bến Cát – Bình Dương

  5. 1967

    Xã Bưng Công – Bắc Bến Cát – Bình Dương; Xã Cầm Giang – Gò Dầu – Tây Ninh; Bố Bà Tây – Bến Cầu – Tây Ninh

  6. 1968

    Xã Lương Hòa – Bến Lức – Long An

  7. 1968 – 1971

    Xã Phước Thạnh – Phú An Hòa – Quế Sơn, huyện Châu Thành, Bến Tre; Hồng Ngự – Cao Lãnh – Đồng Tháp

  8. 1971 – 1972

    Huyện Cai Lậy – tỉnh Tiền Giang (trên đường về hậu cứ)

  9. 1972 – 1973

    Tusakê – Campuchia

  10. 1973 – 1974

    Huyện Dầu Tiếng – Bình Dương

  11. 1974 – 1975

    Xã Bàu Hàm – Trảng Bom – Định Quán, tỉnh Đồng Nai

  12. 1975

    Bình Chánh – Thành phố Hồ Chí Minh

03Nhiệm vụ bộ phận căn cứ

Bốn nhiệm vụ của bộ phận căn cứ

  1. Xây dựng căn cứ an toàn

    Xây dựng khu căn cứ Hoa vận, kết nối với căn cứ của Khu ủy Sài Gòn - Gia Định, vừa độc lập tác chiến vừa hỗ trợ cho nhau trong chiến đấu và hoạt động. Đảm bảo an toàn cho cán bộ chiến sĩ ở căn cứ nội thành ra vào công tác, học tập. Vì vậy, mỗi lần chuyển căn cứ đến nơi mới, phải đào hầm hào (hào giao thông, hầm tránh bom pháo, hầm ngủ, kho...). Ở Củ Chi, Ban Hoa vận góp phần xây dựng hệ thống địa đạo. Đảm bảo bí mật cho căn cứ, không để khói ban ngày và ánh sáng ban đêm, tránh máy bay địch phát hiện dội bom, pháo; khi xây dựng căn cứ chính, đồng thời phải chuẩn bị một căn cứ dự phòng, kịp di chuyển căn cứ khi tình hình bị động.

  2. Đường dây giao liên bí mật

    Cán bộ chiến sĩ Ban Hoa vận ở căn cứ thiết lập một đường dây giao liên bí mật giữa căn cứ với tổ chức lãnh đạo nội thành, xây dựng các bàn đạp là nơi trung chuyển người từ căn cứ vào nội đô và ngược lại. Đường dây này còn mang thư từ, công văn, nghị quyết, chỉ đạo của Khu ủy, của Trung ương Cục đến với Ban Hoa vận; ngược lại, chuyển các báo cáo, thư từ của Ban về Khu. Đây là một công việc phức tạp, không chỉ đòi hỏi sự đảm bảo bí mật, không được để lọt tài liệu và người vào tay địch, mà còn phải biết cách bố trí, ngụy trang khéo léo.

  3. Tổ chức lớp học tập và huấn luyện

    Tổ chức các lớp học tập và huấn luyện cho cán bộ chiến sĩ của Ban từ nội thành về khu căn cứ. Hàng năm hoặc dịp có chỉnh huấn, căn cứ Ban Hoa vận phải đưa đón hàng chục, có khi cả trăm cán bộ, chiến sĩ từ nội thành về học chính trị, nghị quyết và học quân sự. Đó là công việc khá nặng nề, phải xây dựng hệ thống hầm hào, nhà ở, giếng nước, mua lương thực, thực phẩm phục vụ, vừa đảm bảo an toàn vừa bí mật.

  4. Vận chuyển vũ khí vào nội thành

    Một nhiệm vụ quan trọng khác của cán bộ chiến sĩ căn cứ Ban Hoa vận đảm nhận, đó là việc vận chuyển vũ khí vào nội thành, phục vụ cho các hoạt động vũ trang, các chiến dịch. Trong những năm chiến tranh, căn cứ của Ban Hoa vận đã đưa vào nội thành 74 khẩu súng AK, hàng trăm khẩu K54, K59, hàng tấn thuốc nổ C4 và TNT cùng nhiều loại vũ khí, vật tư khác. Đặc biệt là súng B40, B41, cối 60 ly, mìn DH5, DH10... là những vũ khí dễ bị địch phát hiện, nhưng đều đã được đưa vào nội thành trót lọt, thông qua đường dây vận chuyển của Ban Hoa vận T4.